آزربه گیاهی است علفی چندساله که شبیه به صعتر و پونه کوهی است نواحی با اقلیم مدیترانهاي و قسمتهاي نیمگرم و معتدل آسیا آن را در مزارع T .communis و اروپا براي رشد این گیاه مناسب است. در ایران تقریبا در تمام مناطق معتدل میروید و گونه نیز میتوان تکثیر نمود. کاشته میشود. گیاهی است داراي ساقههاي Rock garden در باغها به عنوان گیاه زمینی گلدار زیبا در حاشیه چمنها و در 20 سانتیمتر و داراي ریشهاي با الیاف چوبی میباشد. برگهاي آن به رنگ سبز خاکستري خیلی - متعدد و کوتاه، بلندي آنها 50 کوچک و در اغلب گونه ها کرکدار و در گونه وحشی آن یعنی سرپوله بیکرك است، به طول متوسط 6 میلیمتر و عرض متوسط 2 میلیمتر و گلهاي آن کوچک خوشهاي و به رنگ سفید مایل به بنفش و سرخ و خیلی مورد علاقه زنبور عسل میباشد. تخم آن ریز و کوچکتر از تخم خردل است. از نظر آب و هوا و خاك، آویشن، آب و هواي ملایم متمایل به گرم و خاکهاي با زهکشی رو به آفتاب را ترجیح میدهد. تکثیر آن با قلمه و یا با بذر صورت میگیرد و فواصل بوتهها در محل اصلی بین خطوط کاشت 1 متر و بین بوتهها 30 سانتیمتر مناسب است. و جین علفهاي هرز براي رشد آن ضروري است. قلمه آویشن از ریشه جوشهاي آن در اردیبهشت تهیه و کاشته میشود و اگر با بذر تکثیر میشود بین اسفند تا خرداد هر وقت میتوان آن را کاشت. آزربه هرچند گیاهی است چندساله و دایمی و در کوهای چشمه قصابان هم یافت می شود . ترکیبات شیمیایی
داراي حدود 2 درصد اسانس است و اسانسی که از گل و برگهاي آن گرفته (T .vulgaris) از نظر ترکیبات شیمیایی آزربه میشود در حدود 45 درصد تیمول دارد و ضمنا داراي کارواکرول ، سیمن، الپینن ، بورنئول ، لینالول، بورنیل
در آستات میباشد و به علاوه اولئانولیک اسید و ایزومر آن اورسولیک اسید نیز از آن جدا شده است.
خواص- کاربرد
- روغن تیمول یا تیمن که در ترکیب اسانس گیاه وجود دارد، منشأ اصلی خواص ضدعفونی کننده آزربه میباشد
- خاصیت ضد میکرب و ضد قارچ و ضد انگل
- جوشانده آن براي ضد عفونی کردن و پانسمان و شستوشوي زخمها به نحو مؤثري استفاده میشود
- در داروسازي براي تهیه محلولهاي غرغره ضد عفونی حلق و قطرههاي ضد سرفه و در دندانپزشکی براي تهیه محلولهاي شستوشوي دهان کاربرد دارد
- در تجارت دارویی به عنوان قارچکش معروف است
- در بیماریهاي قارچی به علت اثر زیادي که در بیماري اکتینومیکوزیس دارد
- از نظر خواص گرم کننده قوي و مدر بول و حیض، عرق و شیر میباشد،
- خارج شدن جنین و مشیمه را تسهیل میکند و
- بازکننده گرفتگیهاي رودهها و پاك کننده سینه میباشد
- براي تنگی نفس و تقویت معده، کبد، طحال و کلیه و همچنین براي تحلیل آماس و خون منجمد شده در اثر سموم نباتی و حیوانی مفید است
- براي بند آوردن خون از سینه و کشتن و خارج کردن میباشد، بسیار مؤثر است
- براي دفع انگل فوقا لذکر توصیه میشود
- از نظر مسهل شکوفه حاشا بتنهایی مسهل خوبی براي سودا بوده و میتواند جانشین آفتیمون باشد
- خوردن ده گرم حاشا مخلوط با عسل با آب گرم براي بیماري فلج، لقوه، فرموشی، صرع، تقویت کلیه و قوه باه مفید است
- خوردن تازه آن به صورت سبزي با غذا بسیار مفید و براي تقویت دید چشم نافع است
- معده را تقویت نموده و کمک به هضم غذا مینماید
- آشامیدن دمکرده آن با عسل ناراحتی در نفس کشیدن را رفع میکند
- خروج ادرار، حیض، جنین و مشیمه را تسهیل مینماید
- خوردن انگشتپیچ یا لعوق آن با عسل براي خارج کردن بلغم و مواد زایدي که در سینه جمع شده است و تسکین تنگینفس و سرفه بسیار نافع است
- ضماد آن با سرکه براي تحلیل ورمهاي تازه و تحلیل خون بسته و منجمد در اعضا مفید است
- اگر با شراب مخلوط و خورده شود، براي سیاتیک نافع است
- دمکرده حاشا براي سرفه هاي سخت و برونشیت مفید است
- از جوشانده گیاه به عنوان ضد سرفه و براي معالجه سیاه سرفه خورده میشود
- اسانس آن ضدعفونی کننده خیلی قوي است
برچسب:
نویسنده: آیلین زارعیپور
تاريخ: پنجشنبه
12 ارديبهشت
1398 ساعت: 16:56